انتشارات جامعه حسابداران رسمی ایران پژوهش‌های حسابرسی حرفه‌ای 2820-9931 6 23 2026 05 22 Presenting a model of factors determining linguistic features in key audit matters ارائه عوامل تعیین کننده ویژگی های زبانی در موضوعات کلیدی حسابرسی 76 107 736156 10.22034/jpar.2026.2079757.1492 FA مهین شقاقی دانشجوی دکتری حسابداری، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین ، ایران. فرزین رضایی استاد گروه حسابداری، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین ، ایران. 0000-0002-5941-6305 محمد علی آقایی دانشیار، گروه حسابداری، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران حسین کاظمی استادیار گروه حسابداری، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران. Journal Article 2025 12 07 Linguistic features in audit reports play a role in the accurate and transparent transmission of financial information to various stakeholders and directly affect stakeholders' understanding, interpretation, and decision-making. The fundamental determinants of linguistic features when facing key and complex audit matters have not been deeply investigated. This research was conducted with the aim of examining this issue using the qualitative method of "grounded theory." Data were collected through semi-structured interviews. Data analysis was performed using software, and its validity and reliability were confirmed. The findings led to the identification of six factors: organizational and managerial (culture and leadership style), environmental and legal (standards and regulatory requirements), technological (artificial intelligence), inherent characteristics of the key audit matter (complexity), individual auditor characteristics (expertise and experience), and finally, diverse stakeholder expectations. These factors delineate dynamic relationships as causal, contextual, intervening, strategies, and consequences conditions. The research method was grounded theory and was conducted in the year 1404 (AH). Data were collected through interviews with 30 experts in the audit profession, including independent auditors, internal audit managers, audit committee members, and university professors. The statistical population of this study consisted of professionals with at least 10 years of experience in the audit profession and a master's degree or higher in the field of accounting and auditing. The results showed that language in audit reports is not merely a neutral tool, but rather dynamic and influential, capable of affecting social cohesion among stakeholders and the quality of decision-making. By providing a comprehensive theoretical framework, this research offers a basis for auditors to improve the transparency and effectiveness of reports, and suggests directions for future research. <span lang="FA">ویژگی‌های زبانی در گزارش‌های حسابرسی در انتقال دقیق و شفاف اطلاعات مالی به ذینفعان مختلف نقش ایفا می‌کنند و بر درک، تفسیر و</span> <span lang="FA">تصمیم‌گیری ذینفعان اثر مستقیم می‌گذارند. عوامل بنیادین ویژگی‌های زبانی در مواجهه با موضوعات کلیدی و پیچیده حسابرسی، به صورت عمیق واکاوی نشده است. این تحقیق با هدف بررسی این موضوع با روش کیفی «نظریه داده‌بنیاد» انجام شده است. داده ها از طریق مصاحبه نیمه‌ساختار یافته گردآوری شد. تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار</span> <span lang="FA">انجام و روایی و پایایی آن نیز تأیید گردید. یافته‌ها منجر به شناسایی شش عامل شامل: سازمانی و مدیریتی (فرهنگ و سبک رهبری)، محیطی و قانونی (استانداردها و الزامات نظارتی)، فناورانه (هوش مصنوعی)، ویژگی‌های ذاتی موضوع کلیدی حسابرسی(پیچیدگی)، ویژگی‌ فردی حسابرس(تخصص و تجربه) و در نهایت انتظارات متنوع ذینفعان شد. این عوامل روابط پویا را به عنوان شرایط علّی، زمینه‌ای، مداخله‌گر، راهبردها و پیامدها ترسیم می‌کند. روش انجام این تحقیق گراندد تئوری بوده و در سال 1404 صورت پذیرفته است، داده‌ها از طریق مصاحبه با 30 نفر از خبرگان حرفه حسابرسی شامل حسابرسان مستقل، مدیران حسابرسی داخلی، اعضای کمیته‌های حسابرسی، و اساتید دانشگاهی جمع‌آوری شدند. جامعه آماری این تحقیق شامل متخصصان با حداقل 10 سال سابقه فعالیت در حرفه حسابرسی و دارای مدرک تحصیلی کارشناسی ارشد یا بالاتر در حوزه حسابداری و حسابرسی بودند. نتایج نشان داد زبان در گزارش‌های حسابرسی صرفاً یک ابزار بی‌طرف نیست، بلکه پویا و تأثیرگذار است که می‌تواند انسجام اجتماعی بین ذینفعان و کیفیت تصمیم‌گیری‌ها را تحت تأثیر قرار دهد. این پژوهش با ارائه یک چارچوب نظری جامع، مبنایی برای حسابرسان برای بهبود شفافیت و اثرگذاری گزارش‌ها فراهم می‌کند و مسیرهایی را برای تحقیقات آینده، پیشنهاد می‌نماید</span><span dir="LTR">.</span> https://article.iacpa.ir/article_736156_2ef025f3b6fafb5e95cccf1fd0a09900.pdf